Hartchirurg
- verschenen in magUZA # 57
- juni 2004
Fascinatie voor chirurgie
Toen professor Rodrigus tijdens een stage voor het eerst in aanraking kwam met heelkunde, fascineerde haar dat meteen enorm. Eens afgestudeerd kwam ze na een paar omzwervingen in de hartchirurgie terecht. De loodgieterij, zoals ze het lachend noemt.
'Een van de dingen die me daarin aantrekken, is het teamwerk. In de cardiochirurgie wordt de samenwerking ten top gedreven. Je werkt letterlijk nooit alleen.'
Goede begeleiding voorkomt faalangst
Wanneer ze voor het eerst alleen een hartoperatie uitvoerde ? Ze herinnert het zich met de beste wil van de wereld niet.
'Zoiets wordt geleidelijk opgebouwd : stukje bij beetje mag je tijdens een operatie meer zelf doen. Wel weet ik nog goed wanneer ik voor het eerst alleen een appendix verwijderd heb. Er is toen een foto gemaakt waarop ik de appendix aan een klemmetje omhooghield', lacht ze.
Doordat ze goed begeleid werd, had ze nooit echt last van faalangst. 'Ik zeg niet dat je als chirurg nooit met toegeknepen billen aan de operatietafel staat. Er zijn nu eenmaal uiterst riskante operaties waarbij de situatie in één minuut kan omkeren. Maar de angst om fouten te maken, leer je van je af te zetten. Als je te gestresseerd bent, ga je juist dingen verkeerd doen. In de hartchirurgie is de druk sowieso altijd heel groot. Je wilt de patiënt zo snel mogelijk weer van die hart-longmachine af, én er kan altijd nog iets misgaan, zelfs bij een routine-ingreep.'
Taken van hartchirurg
Ongeveer 65 procent van de ingrepen die Rodrigus uitvoert, zijn overbruggingsoperaties. De overige 35 procent zijn onder meer klepoperaties, aortachirurgie en transplantaties. Maar een hartchirurg doet meer dan opereren. Er zijn ook de consultaties, gesprekken met patiënten voor en na de ingreep, overleg met cardiologen, vergaderingen in en buiten het UZA, opleiding van toekomstige chirurgen en cardiochirurgen…
Meer dan technische kant
Om hechtingen te maken in een kransslagader van anderhalve millimeter diameter, moet je uiteraard een zekere handigheid hebben. Maar de technische kant is niet het moeilijkste van de job, vindt Rodrigus.
'Er zijn zoveel andere aspecten : beslissen wie in aanmerking komt voor een operatie, voortdurend bedacht zijn op dingen die kunnen mislopen, inspelen op onverwachte problemen, snel beslissen… Als hartchirurg mag je geen twijfelaar zijn. En je moet altijd willen blijven vechten. Zelfs als een situatie hopeloos lijkt, probeer je de patiënt er nog door te halen. Want je weet uit ervaring dat zelfs van die mensen er toch een aantal doorkomen. Soms ben je zo gefocust op het redden van een patiënt, dat je omgeving moet zeggen dat het genoeg geweest is.'
Fysiek zwaar
En de fysieke kant ? Ook die kan zwaar zijn. Een routine-ingreep duurt drie tot vier uur, maar een hartchirurg kan ook wel eens twaalf uur aan een stuk in touw zijn.
'Meestal gaat het dan om een urgentie en heb je genoeg adrenaline om vol te houden. Maar bij ons is er geen sprake van machogedoe. Als je de hele nacht geopereerd hebt, probeer je de ingreep van de volgende morgen aan een collega door te geven of uit te stellen. Een enkele keer heb je geen keuze. Het is me al overkomen dat ik na een nacht werken meteen weer mijn bed uit kon voor een volgende urgentie, omdat er toen geen collega was die me kon vervangen. Dan ga je even dood. Maar je doet wat je moet doen.'
Toen professor Rodrigus tijdens een stage voor het eerst in aanraking kwam met heelkunde, fascineerde haar dat meteen enorm. Eens afgestudeerd kwam ze na een paar omzwervingen in de hartchirurgie terecht. De loodgieterij, zoals ze het lachend noemt.
'Een van de dingen die me daarin aantrekken, is het teamwerk. In de cardiochirurgie wordt de samenwerking ten top gedreven. Je werkt letterlijk nooit alleen.'
Goede begeleiding voorkomt faalangst
Wanneer ze voor het eerst alleen een hartoperatie uitvoerde ? Ze herinnert het zich met de beste wil van de wereld niet.
'Zoiets wordt geleidelijk opgebouwd : stukje bij beetje mag je tijdens een operatie meer zelf doen. Wel weet ik nog goed wanneer ik voor het eerst alleen een appendix verwijderd heb. Er is toen een foto gemaakt waarop ik de appendix aan een klemmetje omhooghield', lacht ze.
Doordat ze goed begeleid werd, had ze nooit echt last van faalangst. 'Ik zeg niet dat je als chirurg nooit met toegeknepen billen aan de operatietafel staat. Er zijn nu eenmaal uiterst riskante operaties waarbij de situatie in één minuut kan omkeren. Maar de angst om fouten te maken, leer je van je af te zetten. Als je te gestresseerd bent, ga je juist dingen verkeerd doen. In de hartchirurgie is de druk sowieso altijd heel groot. Je wilt de patiënt zo snel mogelijk weer van die hart-longmachine af, én er kan altijd nog iets misgaan, zelfs bij een routine-ingreep.'
Taken van hartchirurg
Ongeveer 65 procent van de ingrepen die Rodrigus uitvoert, zijn overbruggingsoperaties. De overige 35 procent zijn onder meer klepoperaties, aortachirurgie en transplantaties. Maar een hartchirurg doet meer dan opereren. Er zijn ook de consultaties, gesprekken met patiënten voor en na de ingreep, overleg met cardiologen, vergaderingen in en buiten het UZA, opleiding van toekomstige chirurgen en cardiochirurgen…
Meer dan technische kant
Om hechtingen te maken in een kransslagader van anderhalve millimeter diameter, moet je uiteraard een zekere handigheid hebben. Maar de technische kant is niet het moeilijkste van de job, vindt Rodrigus.
'Er zijn zoveel andere aspecten : beslissen wie in aanmerking komt voor een operatie, voortdurend bedacht zijn op dingen die kunnen mislopen, inspelen op onverwachte problemen, snel beslissen… Als hartchirurg mag je geen twijfelaar zijn. En je moet altijd willen blijven vechten. Zelfs als een situatie hopeloos lijkt, probeer je de patiënt er nog door te halen. Want je weet uit ervaring dat zelfs van die mensen er toch een aantal doorkomen. Soms ben je zo gefocust op het redden van een patiënt, dat je omgeving moet zeggen dat het genoeg geweest is.'
Fysiek zwaar
En de fysieke kant ? Ook die kan zwaar zijn. Een routine-ingreep duurt drie tot vier uur, maar een hartchirurg kan ook wel eens twaalf uur aan een stuk in touw zijn.
'Meestal gaat het dan om een urgentie en heb je genoeg adrenaline om vol te houden. Maar bij ons is er geen sprake van machogedoe. Als je de hele nacht geopereerd hebt, probeer je de ingreep van de volgende morgen aan een collega door te geven of uit te stellen. Een enkele keer heb je geen keuze. Het is me al overkomen dat ik na een nacht werken meteen weer mijn bed uit kon voor een volgende urgentie, omdat er toen geen collega was die me kon vervangen. Dan ga je even dood. Maar je doet wat je moet doen.'
