Beweeg voldoende op het vliegtuig

07 aug 2018

Een trombose krijgen tijdens de vliegreis. 1 persoon op 5.000 vluchten langer dan vier uur krijgt er een. Journaliste Sofie Demeyer is een van hen. Ze werd nooit gewaarschuwd, ondanks een familiale voorgeschiedenis. “Risicovolle passagiers moeten ingelicht worden”, aldus artsen.

“Ik kon niet stilzitten in het vliegtuig. Mijn partner werd er horendol van. Alleen als ik wat stapte, was het zeurende gevoel draaglijk.” Tijdens de acht uur durende vlucht naar Cuba kreeg VRT-journaliste Sofie Demeyer pijn in haar been. Een vervelende pijn die niet wegging tijdens de vliegreis. Het leek een kramp in haar kuit. Door de krappe beenruimte in het oude vliegtuig, dacht ze zelf. De dagen nadien ging stappen vlot. Neerzitten en slapen was pijnlijk. Toen de pijn twee weken later bij thuiskomst nog niet verdwenen was, bezocht ze toch een arts. Die verwees haar meteen door naar de spoeddienst. Diagnose: een trombose.

“Die zijn ook gekend als het economyclass syndroom”, zegt hematoloog Alain Gadisseur (UZ Antwerpen).

“Naar de beperkte beenruimte in de vliegtuigstoelen.” De exacte oorzaak van een trombose is nog niet gekend. Al zijn er wel een aantal factoren die meespelen: de duur van de vlucht, het gebrek aan beweging waardoor er weinig bloedcirculatie is, en de droge en warme lucht waardoor het bloed uitdroogt.

“En ook de medische voorgeschiedenis”, aldus hematoloog Fritz Offner (UZ Gent). “Sommige mensen hebben genetisch meer aanleg voor bloedstollingen. Vrouwen die dan nog eens hormonen nemen, de anticonceptiepil dus, hebben zelfs een ernstig verhoogd risico.”

Attent maken

Ongeveer 1 persoon op 5.000 vluchten die langer dan vier uur duren, krijgt een trombose. Voor Brussels Airport - dat in juni iets meer dan 18.000 passagiersvluchten verwerkte - zijn dat dus een tweetal gevallen. Niet elke vlucht duurt immers langer dan vier uur. “In absolute cijfers een laag aantal, maar toch moeten mensen zich ervan bewust zijn”, aldus dokter Offner. “In principe kan het iedereen overkomen. Zowel huisartsen, voor mensen met een familiaal verhoogd risico, als vliegtuigmaatschappijen kunnen passagiers er extra attent op maken.”

Dat vind ook Demeyer: “Niemand heeft ooit expliciet verwezen naar het risico. Nochtans heeft mijn familie wel de medische voorgeschiedenis.”

Dit type trombose is meestal niet fataal. Toch kunnen passagiers beter voorzorgsmaatregelen nemen. “Bewegen aan boord, regelmatig van zitpositie veranderen en vermijden de benen te kruisen, kunnen al helpen”, zegt Gadisseur. “En ook voldoende drinken. Geen alcohol, want daar droog je van uit. Wie een voorgeschiedenis heeft, kan zich ook preventief laten inspuiten met een antistollingsmiddel.”

Bovendien zijn ook luchtvaartmaatschappijen al langer op de hoogte van het probleem. TUI en Brussels Airlines bijvoorbeeld hebben in hun veiligheidskaart en magazine oefeningen opgenomen die de bloedcirculatie tijdens de vlucht stimuleren.

myrte de decker ■

Bron: GVA