Kinderen en slaapproblemen, een miskend probleem?
Kinderen op tijd in bed krijgen, is vaak een moeilijke klus voor ouders. Maar wat als je kind vaker niet wil inslapen of 's nachts meermaals wakker wordt? Moet je alert zijn als je kind overdag moe en prikkelbaar is? Welke kinderen lopen risico voor slaapproblemen? We vroegen het aan kinderarts prof. dr. Kristine Desager die sinds 2000 aan het hoofd staat van het slaapcentrum voor kinderen vanaf 2 jaar.
'Wanneer een kind kampt met slaapproblemen dan heeft dat een belangrijke impact op het hele gezin. Bovendien zijn de slaapproblemen ook nefast voor de ontwikkeling van het kind zelf. Soms zijn er alarmsignalen zoals prikkelbaarheid en vermoeidheid overdag', merkt Desager op.Taboe doorbreken
'Er heerst nog altijd een taboe rond slaapproblemen bij kinderen. Ouders zoeken vaak pas na lange tijd hulp, terwijl preventie en het vroegtijdig herkennen van slaapproblemen heel wat ellende kunnen voorkomen', weet Desager.
'We brengen slaapproblemen bij kinderen onder in vier categorieën: kinderen met inslaap- en doorslaapproblemen, kinderen met ongewenste gedragingen tijdens de slaap zoals slaapwandelen of nachtmerries, slaapproblemen te wijten aan een onderliggende aandoening zoals obesitas of astma en biologische klokstoornissen.'
Stapsgewijs
'Tijdens een eerste gesprek, het intakegesprek, gaan we na in welke categorie het slaapprobleem thuishoort', legt Desager uit 'Vervolgens gaan we na of advies rond slaaphygiëne soelaas kan brengen. Afhankelijk van de leeftijd van het kind geven we tips om het slaapprobleem op te lossen. Dat kan gaan van een vast slaapritueel, het vermijden van opwekkende dranken voor bedtijd tot het verschuiven van opwindende computerspelletjes naar een vroeger tijdstip in de avond. Stellen we evenwel vast dat de ouders die maatregelen al een tijdje zonder succes toepassen, dan wordt een slaaponderzoek overwogen. Zijn er onderliggende aandoeningen zoals astma of obesitas die een impact kunnen hebben op de slaapkwaliteit dan worden die optimaal behandeld. Blijven de problemen echter aanhouden, dan wordt ook hier een slaaponderzoek overwogen', aldus Desager.
'Het slaaponderzoek houdt in dat het kind gedurende één of twee nacht(en) in het ziekenhuis verblijft. Tijdens de slaap wordt het slaappatroon geregistreerd en het verloop van de slaap op video vastgelegd. Dat geeft ons een beter inzicht in het slaapprobleem. Die gegevens vormen de basis voor verder onderzoek en of doorverwijzing.'
Kwart Vlaamse tieners slaapt te weinig
Prof. dr. Kristine Desager peilde in een recent onderzoek naar de slaapgewoontes van Vlaamse tieners. 947 lagere schoolkinderen in zeven Mechelse basisscholen namen deel aan de enquête.
Uit de bevraging bleek dat een kwart van de 12-jarigen pas na 10 uur 's avonds gaat slapen. De helft van de deelnemers moet ten laatste om 7 uur uit bed. Rekening houdend met het feit dat een 12-jarige gemiddeld 10 uur slaap nodig heeft, kampt een kwart van de leerlingen van het zesde studiejaar met een slaaptekort. Voorts bleek dat 19% van hen langer dan 30 minuten nodig heeft om in te slapen. Eén op vier rapporteerde 's nachts minstens één keer wakker te worden. Eén 12-jarige op zeven durft overdag in slaap te vallen, 92% klaagt over moeheid.
Tegelijk werden ook de ouders van de kinderen bevraagd over het gedrag van hun kind. Een kwart van de ouders oordeelt dat zijn kind gedragsproblemen heeft. Onderzoek toont dan weer aan dat vermoeide kinderen vaker agressief en opstandig gedrag vertonen.
Uit de bevraging bleek dat een kwart van de 12-jarigen pas na 10 uur 's avonds gaat slapen. De helft van de deelnemers moet ten laatste om 7 uur uit bed. Rekening houdend met het feit dat een 12-jarige gemiddeld 10 uur slaap nodig heeft, kampt een kwart van de leerlingen van het zesde studiejaar met een slaaptekort. Voorts bleek dat 19% van hen langer dan 30 minuten nodig heeft om in te slapen. Eén op vier rapporteerde 's nachts minstens één keer wakker te worden. Eén 12-jarige op zeven durft overdag in slaap te vallen, 92% klaagt over moeheid.
Tegelijk werden ook de ouders van de kinderen bevraagd over het gedrag van hun kind. Een kwart van de ouders oordeelt dat zijn kind gedragsproblemen heeft. Onderzoek toont dan weer aan dat vermoeide kinderen vaker agressief en opstandig gedrag vertonen.