magUZA - zorgmagazine van het universitair ziekenhuis van antwerpen

Dialyse tussen walvissen en ijsberen

Lisette (33) is al dertien jaar nierpatiënte. De donornier die ze op haar 21e van haar moeder kreeg, werd vorig jaar afgestoten. Nu is het wachten op een nieuwe nier, maar ondanks haar beperking gaat Lisette volop voor haar passie: reizen. Op cruise naar de Noordpool bijvoorbeeld. 

Robin won zijn oorlog

Zes jaar moest hij wachten op een geschikte donornier. Naar het einde toe regen de ziekenhuisbezoeken zich aan elkaar. Maar nu kan Robin Thoen (17) eindelijk weer een normaal leven leiden. Zo is hij dolblij dat hij weer naar school mag.

Zus als levende donor

Zou u een nier afstaan aan een ziek familielid? Christel (51) deed het in 2005 voor haar zus Margot. ‘Ik wou voorkomen dat ze twee, drie mooie jaren met haar man moest missen.’

De patiënt die weigerde ziek te zijn

Als niertransplantatiepatiënt gaat Jan (50) al 19 jaar regelmatig op controle in het UZA. Ook al kunnen die visites hem niet kort genoeg zijn, een tevreden patiënt is hij wel. ‘De artsen zeggen altijd eerlijk waarop het staat.’

Kooknamiddag nierpatiëntjes - Pizza voor iedereen!

Chef-kok Nicky Van Goethem van het Temsese restaurant Le Cirque kreeg eind oktober een bijzondere culinaire uitdaging op zijn bord: een feestmaal koken voor nierpatiëntjes die een strikt dieet volgen. De kinderen kwamen zelf graag een handje toesteken.

Low-care nierdialyse: iets minder ziekenhuis

Het liefst hadden ze geen dialyse nodig, maar als het dan toch moet, dan graag in een aangename omgeving. Nierdialysepatiënten die geen acute medische zorg nodig hebben, kunnen in het UZA terecht in het nieuwe low-care centrum. ‘Er wordt hier veel gebabbeld en gelachen’, zegt patiënte Magda.

Getuigenissen

Student ontwerpt rugzak voor peritoneale dialyse

Patiënten die voor manuele peritoneale dialyse kiezen, moeten soms goochelen om hun behandeling buitenhuis te kunnen doen. Olivier Wauters, afgestudeerd als productontwikkelaar aan de Hogeschool Antwerpen en bevriend met een nierpatiënt, ontwierp binnen het kader van zijn eindwerk een rugzak waarmee patiënten ook op verplaatsing comfortabel hun nierdialyse kunnen uitvoeren.

Hemodialyse versus peritoneale dialyse

Patiënten die aan de nierdialyse moeten, kunnen kiezen tussen hemodialyse of peritoneale dialyse (PD). Het gaat om twee totaal verschillende technieken met elk hun voor- en nadelen. 'De keuze van behandeling is heel persoonlijk en is - tenzij er medische bezwaren zijn - volledig aan de patiënt', beklemtoont UZA-nefrologe dr. Malika Ichiche.

Niertransplantatie

Niertransplantaties zijn het experimentele stadium al lang voorbij. Dankzij verbeterde medicatie is het probleem van afstoting de afgelopen jaren sterk teruggedrongen. Terwijl in de jaren tachtig nog een kleine 40 procent van de ruilnieren kort na de transplantatie werd afgestoten, blijft vandaag 95 procent een jaar of langer behoorlijk functioneren.

Voeding

Voor patiënten met een verminderde nierwerking is een goed gebalanceerd maar haalbaar dieet een sleutelelement binnen de behandeling. 'We vertrekken altijd vanuit de eetgewoonten en de gezinssituatie van de patiënt. Elke dag een apart potje koken is niet houdbaar', zegt UZA-hoofddiëtiste Martine De Clercq.

Medicatie

Ook patiënten met een chronische nierziekte kunnen vandaag een normaal leven leiden. Met aangepaste medicatie kunnen ze de werking van hun nieren vaak nog jarenlang op peil houden. Sinds begin jaren negentig is er op dat vlak een indrukwekkende vooruitgang geweest.

Nierproblemen bij kinderen

Kinderen met nierproblemen vormen een afzonderlijk hoofdstuk, zowel wat oorzaken als behandeling betreft. De dienst pediatrie van het UZA is een van de drie centra in Vlaanderen waar kinderen terecht kunnen voor een niervervangende therapie, dat wil zeggen nierdialyse of niertransplantatie.

Oorzaken verminderde nierwerking

De kans dat jonge mensen aan de kunstnier belanden, is uiterst klein. Maar door het toenemend aantal hart- en vaatziekten - een belangrijke oorzaak van verminderde nierwerking - worden vandaag meer oudere patiënten geconfronteerd met chronische nierproblemen. Prof. dr. Gert Verpooten, diensthoofd nierziekten in het UZA, zet de voornaamste oorzaken van slecht nierfunctioneren op een rijtje.

Werking nieren

Onze nieren doen meer dan alleen maar het bloed zuiveren. Ze spelen bijvoorbeeld ook een grote rol bij het regelen van de bloeddruk, de aanmaak van rode bloedcellen en het in balans houden van vocht en zouten. UZA-nefrologe prof. dr. Mileine Couttenye legt uit hoe de nieren werken en wat de gevolgen zijn als die werking in het gedrang komt.

Niertransplantatie

Jaarlijks worden in België honderden nieren getransplanteerd. Voor de patiënt betekent een transplantatie het einde van een belastende behandeling en een streng dieet. Het UZA voerde al een paar weken na de opening in 1979 een eerste niertransplantatie uit. Sindsdien volgden er nog vele honderden.